Bưởi đặc sản Bằng Luân được xuất khẩu sang Vương quốc Anh đã mở ra cơ hội cho nông sản địa phương. (Ảnh: CTV)

Bưởi đặc sản Bằng Luân được xuất khẩu sang Vương quốc Anh đã mở ra cơ hội cho nông sản địa phương. (Ảnh: CTV)

Toàn xã Bằng Luân hiện có khoảng 780ha bưởi, trong đó hơn 700ha đã cho sản phẩm, sản lượng ước đạt hơn 10 nghìn tấn mỗi năm. Tuy nhiên, sản xuất còn phân tán, giá cả và thị trường tiêu thụ chưa ổn định; việc áp dụng quy trình kỹ thuật và liên kết tiêu thụ giữa các hộ chưa đồng đều.

Xác định phát triển cây bưởi là hướng đi phù hợp với điều kiện và thổ nhưỡng của vùng đất này, trong thời gian qua, Ủy ban nhân dân xã Bằng Luân đã phối hợp Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Phú Thọ triển khai mô hình “Sản xuất bưởi Bằng Luân theo hướng xuất khẩu”.

Mô hình được thực hiện từ tháng 12/2025 đến tháng 11/2026, với quy mô 5ha tại 6 thôn, thu hút 27 hộ dân tham gia. Điểm đáng chú ý là Hợp tác xã bưởi Bằng Luân đã ký hợp đồng với doanh nghiệp xuất khẩu bưởi sang Vương quốc Anh. Đây không chỉ là niềm vui của người trồng bưởi mà còn khẳng định tiềm năng, chất lượng và khả năng cạnh tranh của nông sản địa phương trên thị trường quốc tế.

Ông Đỗ Minh Chính thôn Thống Nhất, xã Bằng Luân cho biết, gia đình có vườn bưởi hơn 40 năm tuổi, mỗi năm cho thu nhập hàng trăm triệu đồng. Đặc biệt, hiện nay, bưởi Bằng Luân đã được xuất khẩu sang nước Anh. Đây là tín hiệu rất mừng để trái bưởi tiến vua Bằng Luân, một loại quả đặc sản của tỉnh Phú Thọ có hướng đi mới, góp phần nâng cao giá trị kinh tế của loại quả đặc sản này.

Theo đồng chí Nguyễn Song Toàn, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Bằng Luân, địa phương đang tập trung phát triển kinh tế nông, lâm nghiệp trọng điểm gắn với du lịch sinh thái trải nghiệm và kinh tế tuần hoàn. Trong đó, trọng tâm là chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp đơn thuần sang phát triển kinh tế nông nghiệp đa giá trị, lấy người dân làm trung tâm, hợp tác xã và doanh nghiệp làm động lực, chính quyền giữ vai trò định hướng, hỗ trợ và tổ chức thực hiện.

Vì vậy, nhiệm vụ đặt ra không chỉ là duy trì diện tích, sản lượng mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng, giá trị và sức cạnh tranh của sản phẩm, từng bước tạo thu nhập ổn định cho người dân. Thời gian tới, xã tiếp tục đồng hành với người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp; đẩy mạnh tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, quản lý mã số vùng trồng, nhật ký sản xuất và truy xuất nguồn gốc; đồng thời, chú trọng nâng cao năng lực sơ chế, bảo quản, đóng gói, đáp ứng yêu cầu của các thị trường xuất khẩu.

Phát triển vùng bưởi đặc sản theo hướng hàng hóa cũng được địa phương xác định gắn với mục tiêu nâng cao chất lượng và bảo tồn nguồn gen quý. Theo lộ trình đến năm 2030, Bằng Luân phấn đấu hình thành 300ha bưởi đặc sản đạt tiêu chuẩn VietGAP, trong đó có 50ha đạt tiêu chuẩn GlobalGAP.

33.jpg

Bưởi đặc sản Bằng Luân đang trở thành cây làm giàu cho nhiều hộ dân ở xã Bằng Luân. (Ảnh: NGỌC LONG)

Đồng chí Bùi Đức Hinh, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Phú Thọ đánh giá đây là thành quả từ sự nỗ lực của chính quyền, ngành chuyên môn, doanh nghiệp và người nông dân. Tín hiệu tích cực từ thị trường quốc tế không chỉ góp phần tháo gỡ khó khăn về đầu ra mà còn củng cố niềm tin của người dân đối với loại cây trồng chủ lực đã trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm về giá cả.

Đồng chí Bùi Đức Hinh cho rằng, lợi thế cạnh tranh của bưởi Bằng Luân không chỉ nằm ở năng suất, hiệu quả kinh tế mà còn ở nguồn gen bản địa đặc hữu, gắn với lịch sử, văn hóa, thổ nhưỡng và chỉ dẫn địa lý của địa phương. Do đó, việc mở rộng vùng nguyên liệu phải đi đôi với bảo tồn nguồn gen, tránh chạy theo lợi nhuận trước mắt làm mai một hương vị đặc trưng của sản phẩm.

Đồng chí Bùi Đức Hinh đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp chặt chẽ với xã Bằng Luân xây dựng kế hoạch kỹ thuật cho niên vụ tiếp theo, chú trọng chăm sóc, phục hồi vườn cây sau thu hoạch và bố trí nguồn lực nhân rộng mô hình trong năm 2027; cùng với đó, cần chuẩn hóa việc quản lý mã số vùng trồng, số hóa nhật ký canh tác, hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc, coi đây là những điều kiện quan trọng để mở rộng thị trường xuất khẩu.

Địa phương cần rà soát, lập hồ sơ quản lý, bảo vệ nghiêm ngặt hệ thống cây đầu dòng, vườn cây đầu dòng đã được công nhận; nghiên cứu cơ chế hỗ trợ bảo tồn những vườn bưởi cổ thụ có giá trị; đồng thời, kiểm soát tình trạng tự phát chặt bỏ, ghép chuyển đổi giống bưởi bản địa sang các giống khác, giữ gìn bản sắc và lợi thế riêng của sản phẩm.

Bên cạnh đó, tỉnh yêu cầu củng cố chuỗi liên kết giá trị, nâng cao năng lực quản trị cho các hợp tác xã, bảo đảm tổ chức sản xuất đồng bộ, kiểm soát chất lượng từ khâu cung ứng vật tư đến thu hoạch, phân loại và tiêu thụ. Hợp tác xã phải thực sự trở thành cầu nối tin cậy giữa nông dân với doanh nghiệp, tạo nguồn cung ổn định, đáp ứng các hợp đồng bao tiêu quy mô lớn.

Không dừng lại ở xuất khẩu quả tươi, Bằng Luân còn định hướng phát triển kinh tế tuần hoàn gắn với du lịch sinh thái và trải nghiệm nông nghiệp. Những vùng trồng bưởi được quy hoạch bài bản, bảo đảm cảnh quan xanh, sạch có thể trở thành điểm đến để du khách tham quan, trải nghiệm mùa thu hoạch, qua đó tạo thêm nguồn thu từ dịch vụ và nâng cao giá trị thương hiệu nông sản.

Lô bưởi xuất khẩu sang Vương quốc Anh là bước khởi đầu đáng khích lệ. Để thành công được duy trì lâu dài, Bằng Luân cần tiếp tục chuẩn hóa quy trình sản xuất, phát huy vai trò của hợp tác xã, doanh nghiệp và người dân, đồng thời bảo tồn những giá trị đặc hữu của giống bưởi quê hương. Đây chính là nền tảng để nâng cao giá trị nông sản, thúc đẩy phát triển kinh tế nông nghiệp bền vững.

NGỌC LONG