Từ sắp xếp tổ chức bộ máy đến đổi mới phương thức lãnh đạo ở cơ sở

Không chỉ là một cuộc sắp xếp

Sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức lại bộ máy chính quyền địa phương không đơn thuần là câu chuyện thay đổi địa giới, tên gọi hay đầu mối tổ chức. Với một địa bàn mới như Lưu Nghiệp Anh, đó còn là yêu cầu đặt ra đối với phương thức lãnh đạo của Đảng bộ, cách điều hành của chính quyền và năng lực thích ứng của đội ngũ cán bộ, đảng viên.

Từ ngày 01/7/2025, các cơ quan chuyên môn và tổ chức hành chính thuộc UBND xã Lưu Nghiệp Anh chính thức đi vào hoạt động, gồm Văn phòng HĐND và UBND xã, Phòng Kinh tế, Phòng Văn hóa - Xã hội và Trung tâm Phục vụ hành chính công; đến ngày 12/02/2026 thì có thêm Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công. Việc kiện toàn các đầu mối này là một bước quan trọng để bộ máy chính quyền địa phương vận hành theo mô hình mới.

Nhưng phía sau sự thay đổi về tổ chức là một câu hỏi lớn hơn: Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, đâu là thay đổi lớn nhất đối với Đảng bộ xã Lưu Nghiệp Anh?

Ông Ngô Trường Giang, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Lưu Nghiệp Anh, nhìn nhận:

“Thay đổi lớn nhất không chỉ nằm ở quy mô địa bàn, dân số hay tổ chức bộ máy, mà là yêu cầu đối với phương thức lãnh đạo của Đảng bộ cũng phải thay đổi theo. Địa bàn rộng hơn, dân số đông hơn, yêu cầu nhiệm vụ nhiều hơn thì cấp ủy càng phải sâu sát cơ sở, nắm chắc tình hình, phân công rõ trách nhiệm và tăng cường sự phối hợp giữa các tổ chức trong hệ thống chính trị.”

Theo ông Ngô Trường Giang, sắp xếp tổ chức bộ máy có thể thực hiện trong một khoảng thời gian, nhưng để hình thành một phương thức lãnh đạo mới thì phải bắt đầu từ sự chuyển biến trong nhận thức và hành động của từng cán bộ, đảng viên.

“Bộ máy có thể được sắp xếp lại trong một thời gian, nhưng để tạo ra một phương thức lãnh đạo mới thì cần sự chuyển biến từ tư duy đến hành động của từng cán bộ, đảng viên.”

Đó cũng chính là vấn đề được Đảng bộ xã Lưu Nghiệp Anh đặt ra ngay từ Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ xã lần thứ I, nhiệm kỳ 2025–2030.

Nghị quyết phải đi vào công việc

Chương trình hành động của Đảng ủy xã xác định rõ yêu cầu tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn hệ thống chính trị; xác định rõ nhiệm vụ, giải pháp, lộ trình và trách nhiệm thực hiện; đồng thời thường xuyên kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết để kịp thời điều chỉnh.

Đáng chú ý, trong hai nhiệm vụ đột phá, Đảng bộ xã xác định phải nâng cao chất lượng lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu mới, đặc biệt trong điều kiện xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp.

Phương châm được đặt ra khá rõ: “Địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm.”

Điều đó đòi hỏi cấp ủy không chỉ ban hành chủ trương, mà phải tổ chức được quá trình từ nghị quyết đến thực tiễn; từ xác định nhiệm vụ đến phân công người thực hiện; từ nắm tình hình đến kiểm tra kết quả.

Ông Ngô Trường Giang cho biết:

“Ban Thường vụ Đảng ủy xác định rõ những nhiệm vụ trọng tâm, phân công cấp ủy viên phụ trách, thường xuyên theo dõi địa bàn, nắm tình hình từ chi bộ, kịp thời tháo gỡ những khó khăn phát sinh. Quan điểm của Đảng ủy là nghị quyết phải được cụ thể hóa bằng công việc, người thực hiện, thời gian thực hiện và kết quả cụ thể.”

Đây không chỉ là yêu cầu trong lãnh đạo, chỉ đạo mà còn là cách để đánh giá hiệu quả của một chủ trương khi đi vào cuộc sống.

Chương trình hành động của Đảng ủy xã cũng đặt ra yêu cầu đổi mới phương pháp lãnh đạo gắn với nâng cao chất lượng công nghệ, chuyển đổi số; xây dựng đội ngũ cán bộ có năng lực, trách nhiệm, gần dân, phục vụ người dân và doanh nghiệp; đồng thời nhấn mạnh tinh thần dân chủ, kỷ luật, công bằng, trách nhiệm, nói đi đôi với làm và sâu sát cơ sở.

Một chủ trương chỉ thực sự có sức sống khi được chuyển hóa thành những việc cụ thể, được tổ chức thực hiện và được người dân cảm nhận bằng kết quả.

Từ chi bộ đến từng địa bàn dân cư

Trong mô hình mới, yêu cầu đổi mới phương thức lãnh đạo không thể chỉ dừng ở cấp xã. Chi bộ ở địa bàn dân cư chính là nơi trực tiếp nắm tình hình và tổ chức thực hiện chủ trương của Đảng.

Tại một chi bộ ấp trên địa bàn, ông Lâm Thành Kiếu, Bí thư Chi bộ ấp Phố, cho biết sau sắp xếp, địa bàn rộng hơn, dân cư phân bố khác nhau nên việc nắm tình hình và thống nhất cách tuyên truyền, vận động cũng đặt ra những yêu cầu mới.

Chi bộ đã lựa chọn cách làm sát cơ sở hơn: phân công đảng viên phụ trách từng khu vực, thường xuyên gặp gỡ người dân, nắm những vấn đề phát sinh và đưa ra bàn bạc trong chi bộ.

Cách làm ấy cho thấy một thay đổi quan trọng: chi bộ không chỉ là nơi triển khai nghị quyết mà còn phải là nơi nắm bắt hơi thở cuộc sống, phát hiện vấn đề từ cơ sở và cùng tìm cách giải quyết.

Câu chuyện tại Chi bộ ấp Xoài Lơ là một minh chứng rõ hơn.

Trước đây, sinh hoạt chi bộ còn nặng về đọc báo cáo, tính thiết thực chưa cao; việc gắn nội dung sinh hoạt với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và những vấn đề đặt ra trong đời sống người dân còn hạn chế. Việc tham gia sinh hoạt của đảng viên chưa đều, vai trò lãnh đạo của chi bộ đối với các tổ chức đoàn thể và phong trào tại địa bàn chưa được phát huy đầy đủ.

Trước thực tế đó, Đảng ủy xã phân công các đồng chí trong Ban Thường vụ, Ban Chấp hành trực tiếp dự sinh hoạt, hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn cho chi bộ. Nội dung sinh hoạt từng bước được điều chỉnh theo hướng ngắn gọn, thiết thực, tập trung vào những vấn đề người dân quan tâm như vệ sinh môi trường, xây dựng nông thôn mới, an ninh trật tự, phát triển kinh tế hộ gia đình, công tác giảm nghèo.

Bí thư và chi ủy thay đổi cách điều hành, dành nhiều thời gian hơn cho thảo luận; đảng viên được phân công phụ trách hộ dân, tuyến đường, mô hình cụ thể.

Từ đó, sinh hoạt chi bộ trở nên cởi mở, dân chủ hơn; trách nhiệm của đảng viên được cụ thể hóa bằng từng phần việc. Chi bộ từng bước phát huy vai trò là hạt nhân chính trị ở địa bàn dân cư, lãnh đạo người dân thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và giữ gìn an ninh trật tự. Được biết đây cũng là chi bộ được Đảng ủy xã chọn tổ chức Hội nghị “Sinh hoạt chi bộ mẫu” năm 2026 với 02 nội dung trọng tâm: Sinh hoạt thường kỳ và Sinh hoạt chuyên đề

Đổi mới phương thức lãnh đạo, vì vậy, không phải là một khái niệm xa rời thực tế. Nó bắt đầu từ cách một chi bộ tổ chức một cuộc họp, cách một đảng viên đến với hộ dân và cách một vấn đề của người dân được đưa vào chương trình hành động của tổ chức Đảng.

Khi một phản ánh của dân trở thành một việc phải giải quyết

Ở ấp Sóc Tro Dưới, một vấn đề tưởng như rất cụ thể của người dân đã trở thành phép thử đối với sự sâu sát của hệ thống chính trị cơ sở.

Sau những đợt mưa, một số diện tích đất canh tác của người dân bị ngập do không còn đường thoát nước như trước. Theo phản ánh của người dân, quá trình làm đường và thi công cầu Đại Ngãi đã ảnh hưởng đến đường thoát nước cũ.

Vấn đề được chi bộ nắm bắt, báo cáo Đảng ủy - UBND xã sau đó phối hợp làm việc với Ban Quản lý dự án 85 để tìm phương án xử lý. Trên cơ sở đó, phương án bổ sung cống thoát nước đi ngang đường được đưa vào thực hiện. Sau khi hoàn thành, tình trạng ngập được giải quyết.

Điều đáng nói ở câu chuyện này không nằm ở một chiếc cống, mà ở chuỗi phản ứng của hệ thống chính trị trước một vấn đề từ cơ sở:

Người dân phản ánh – chi bộ nắm tình hình – Đảng ủy chỉ đạo – UBND phối hợp – cơ quan liên quan cùng xử lý – người dân nhận được kết quả.

Đó chính là cách phương thức lãnh đạo được kiểm chứng bằng thực tế.

Với người dân, một chủ trương hay một nghị quyết không được đo bằng số lượng văn bản, mà bằng việc khi phát sinh một vấn đề cụ thể, có người lắng nghe, có cơ quan chịu trách nhiệm và có kết quả giải quyết.

Cán bộ phải thích ứng với nhiệm vụ mới

Sắp xếp tổ chức bộ máy cũng đặt đội ngũ cán bộ, viên chức trước những yêu cầu mới.

Ông Võ Ngọc Hiếu là một trường hợp như vậy.

Trước đây công tác tại Ban Quản lý dự án cấp tỉnh, sau khi tổ chức lại bộ máy, ông Hiếu được phân công về công tác tại Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Lưu Nghiệp Anh.

Công việc mới khác khá nhiều so với lĩnh vực trước đây. Ngoài nhiệm vụ chuyên môn về quản lý dự án, ông được phân công phụ trách kỹ thuật Đài Truyền thanh xã, kiêm quản lý Chợ và Văn thư Chi bộ.

Bốn nhiệm vụ thuộc những lĩnh vực khác nhau, đòi hỏi vừa có kiến thức kỹ thuật, vừa có kỹ năng quản lý, phối hợp và xử lý công việc thường xuyên tại cơ sở.

Sự thay đổi vị trí công tác đặt ra yêu cầu mỗi cán bộ không chỉ hoàn thành phần việc được giao, mà còn phải chủ động học hỏi, thích ứng với môi trường công tác mới.

Đây cũng là yêu cầu được Chương trình hành động của Đảng bộ xã đặt ra khi xác định nhiệm vụ nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; đồng thời khuyến khích tinh thần chủ động, sáng tạo, trách nhiệm và gần cơ sở.

Nếu trước đây cán bộ có thể được nhìn nhận chủ yếu theo một vị trí chuyên môn, thì trong điều kiện mới, yêu cầu thực tiễn đặt ra là mỗi cán bộ phải có khả năng thích ứng với nhiệm vụ, phối hợp với nhiều bộ phận và giải quyết công việc theo yêu cầu của địa phương.

Để người dân cảm nhận sự thay đổi

Ở ấp Mộc Anh, ông Thạch Anh là đảng viên nhìn nhận sự thay đổi từ một góc độ rất giản dị: khi người dân có việc cần liên hệ, điều họ quan tâm là được hướng dẫn rõ ràng, cán bộ có trách nhiệm và công việc được giải quyết.

Bà kể, trước đây gia đình gặp khó khăn khi thực hiện thủ tục tách thửa đất để làm giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho con. Nay, khi đến Trung tâm Phục vụ hành chính công, người dân được hướng dẫn cụ thể về hồ sơ, trình tự thực hiện.

Không chỉ ở trụ sở, cán bộ còn đến tận nhà hỗ trợ người dân cài đặt, kích hoạt tài khoản định danh điện tử; hỗ trợ kê khai và hướng dẫn thay đổi thông tin giấy tờ.

Tại ấp Long Thuận, trong thời điểm triều cường dâng cao, người dân phát hiện một đoạn bờ kè có dấu hiệu sạt lở, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn khu vực và đời sống của người dân. Thông tin được người dân phản ánh đến chính quyền địa phương.

Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, ông Huỳnh Văn Nghị, Chủ tịch UBND xã và ông Lưu Vĩnh Phú, Phó Chủ tịch UBND xã Lưu Nghiệp Anh đã trực tiếp đến hiện trường để kiểm tra, nắm tình hình và chỉ đạo xử lý.

Trước mắt, lãnh đạo UBND xã yêu cầu huy động lực lượng tại chỗ, tổ chức gia cố, khắc phục đoạn bờ kè bị sạt lở, đồng thời chủ động các biện pháp bảo đảm an toàn cho người dân và hạn chế nguy cơ sạt lở tiếp tục xảy ra. Việc xử lý được thực hiện theo phương châm “bốn tại chỗ”, phát huy lực lượng, phương tiện và vật tư tại địa bàn, nhằm kịp thời ứng phó ngay từ cơ sở.

Từ một phản ánh cụ thể của người dân, chính quyền xã đã nhanh chóng có mặt, trực tiếp kiểm tra và tổ chức xử lý ngay tại hiện trường. Qua đó cho thấy phương châm gần dân, sát cơ sở, tiếp nhận và giải quyết kịp thời những vấn đề phát sinh từ thực tiễn đời sống nhân dân đang từng bước được cụ thể hóa trong hoạt động quản lý, điều hành của chính quyền xã Lưu Nghiệp Anh.

Những việc làm tưởng như rất nhỏ nhưng lại là nơi người dân trực tiếp cảm nhận sự thay đổi của bộ máy.

Nếu nghị quyết là định hướng thì cách cán bộ tiếp xúc, hướng dẫn và giải quyết công việc chính là hình ảnh cụ thể của phương thức lãnh đạo, quản lý trước người dân.

Bởi vậy, trong Chương trình hành động, Đảng bộ xã xác định việc phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, thực hiện phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” gắn với huy động nguồn lực và sức dân để xây dựng địa phương phát triển.

Những con số biết nói

Sự chuyển biến về phương thức lãnh đạo được đặt trong một bức tranh kết quả rộng hơn của địa phương.

Trong công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị, Đảng bộ xã đã tổ chức thành công Đại hội đại biểu Đảng bộ xã nhiệm kỳ 2025–2030; Đại hội MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội. Trong 9 tháng đầu năm 2026, địa phương kết nạp 19 đảng viên mới, đạt 105,56% chỉ tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã và đạt 100% chỉ tiêu được giao.

Trong vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Đảng ủy tập trung lãnh đạo theo hướng tinh gọn tổ chức, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và phát huy tính chủ động của cơ sở.

Ở lĩnh vực kinh tế, thu nhập bình quân đầu người đạt 75,13 triệu đồng; tổng thu ngân sách đạt 128.089.838.187 đồng, bằng 530,4% chỉ tiêu nghị quyết; địa phương phát triển thêm 4 doanh nghiệp, đạt 200% chỉ tiêu.

Trong lĩnh vực văn hóa - xã hội, chính sách an sinh xã hội, chính sách đối với người có công được quan tâm thực hiện kịp thời; địa phương đã hoàn thành xóa nhà tạm với 137 căn; giải quyết việc làm đạt gần 160% chỉ tiêu.

Trong xây dựng nông thôn mới, xã duy trì 19/19 tiêu chí nông thôn mới và đạt 12/19 tiêu chí nông thôn mới nâng cao.

Những con số ấy là kết quả tổng hợp của nhiều lĩnh vực, nhiều ngành, nhiều lực lượng. Nhưng phía sau mỗi con số vẫn là một quá trình lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện và sự tham gia của người dân.

Vì vậy, điều quan trọng không chỉ là đạt bao nhiêu chỉ tiêu, mà còn là cách địa phương tổ chức thực hiện các chỉ tiêu đó trong điều kiện một bộ máy mới đang vận hành và một phương thức lãnh đạo mới đang được đặt ra.

Từ một địa bàn mới đến một phương thức lãnh đạo mới

Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã Lưu Nghiệp Anh nhiệm kỳ 2025–2030 đã xác định nhiều nhiệm vụ lớn: tái cơ cấu sản xuất nông nghiệp; huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới; phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đầu tư kết cấu hạ tầng; đồng thời nâng cao chất lượng lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ.

Điểm xuyên suốt là yêu cầu đổi mới phương pháp lãnh đạo gắn với thực tiễn, tăng cường kiểm tra, giám sát, phát huy vai trò của chi bộ, nâng cao trách nhiệm nêu gương và đưa cán bộ về gần cơ sở.

Đó là một quá trình không thể hoàn thành chỉ bằng một quyết định hay một hội nghị.

Nó được hình thành từ những việc cụ thể: một cấp ủy viên xuống địa bàn; một chi bộ thay đổi cách sinh hoạt; một đảng viên được phân công phụ trách hộ dân; một cán bộ học thêm một nhiệm vụ mới; một phản ánh của người dân được chuyển thành công việc phải giải quyết; một thủ tục hành chính được hướng dẫn tận tình hơn.

Từ những việc nhỏ ấy, phương thức lãnh đạo mới từng bước được hình thành.

Ông Ngô Trường Giang cho rằng để một chủ trương đi vào cuộc sống, trước hết phải có sự thống nhất trong cấp ủy, sự gương mẫu của cán bộ, đảng viên và phương pháp tuyên truyền, vận động phù hợp với từng địa bàn, từng nhóm đối tượng.

“Người dân phải hiểu chủ trương, thấy được lợi ích và thấy cán bộ thực hiện bằng trách nhiệm cụ thể. Khi đó nghị quyết mới thực sự đi vào cuộc sống.”

Đó cũng là thước đo cuối cùng của phương thức lãnh đạo ở cơ sở.

Bởi suy cho cùng, sắp xếp lại bộ máy mới chỉ là điểm khởi đầu. Giá trị của sự sắp xếp chỉ được khẳng định khi bộ máy vận hành thông suốt hơn, cán bộ chủ động hơn, tổ chức đảng gần dân hơn, chính quyền giải quyết công việc hiệu quả hơn và người dân thực sự cảm nhận được những thay đổi trong cuộc sống hằng ngày.

Với Lưu Nghiệp Anh, hành trình ấy đang tiếp tục.

Một địa bàn mới đang được hình thành; một bộ máy mới đang vận hành; và cùng với đó là yêu cầu xây dựng một phương thức lãnh đạo mới – sâu sát cơ sở, rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, nói đi đôi với làm và lấy kết quả thực tế làm thước đo.

Từ sắp xếp tổ chức bộ máy đến đổi mới phương thức lãnh đạo, khoảng cách ấy không nằm ở những khẩu hiệu lớn, mà được lấp đầy bằng từng việc làm cụ thể ở cơ sở, bằng trách nhiệm của mỗi cán bộ, đảng viên và bằng sự đồng thuận, tham gia của Nhân dân.

Đó chính là quá trình biến một sự thay đổi về tổ chức thành một sự chuyển biến trong cách lãnh đạo, điều hành và phục vụ Nhân dân.

Bài, ảnh: Huỳnh Hận

 

Nguồn: https://baovinhlong.com.vn/chinh-tri/202610/tu-sap-xep-to-chuc-bo-may-den-doi-moi-phuong-thuc-lanh-dao-o-co-so-74f1685/