Mở đường cho cụm công nghiệp, An Giang giữ đà tăng trưởng gần 14%

Chế biến, chế tạo kéo "cỗ xe" tăng trưởng

Sau ba quý, bức tranh công nghiệp An Giang hiện lên khá rõ. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) quý III/2026 tăng 13,99% so với cùng kỳ năm trước. Đây là nhịp tăng cao nhất từ đầu năm, đưa mức tăng lũy kế 9 tháng lên 13,74%, bám sát kế hoạch đề ra. Đáng chú ý, mức tăng này đến đồng đều từ nhiều ngành chứ không trông vào một vài doanh nghiệp lớn. Công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 14,84% và giữ vai trò đầu kéo. Khai khoáng tăng 14,36%. Hai nhóm ngành điện, khí đốt và cấp nước, xử lý chất thải cùng tăng trên 6%.

Nhìn vào rổ sản phẩm chủ lực, có thể thấy lợi thế nông nghiệp của tỉnh đang chuyển hóa thành giá trị công nghiệp. Sản lượng thủy sản đông lạnh tăng 21,62%, xay xát gạo tăng 20,97%. Đây là hai mặt hàng gắn trực tiếp với vùng nguyên liệu đồng bằng và vùng biển của tỉnh. Nhóm thâm dụng lao động cũng phục hồi mạnh: quần áo may sẵn tăng 17,96%, giày da tăng 11,76%. Khai thác đá tăng 14,88% và xi măng tăng 11,43%.

Theo đánh giá của Sở Công Thương An Giang, động lực không chỉ đến từ đơn hàng. Phần lớn doanh nghiệp đã chủ động đổi mới công nghệ, cải tiến quy trình và mở rộng thị trường tiêu thụ. Họ cũng quan tâm nhiều hơn đến chuyển đổi số, tiết kiệm năng lượng và liên kết vùng nguyên liệu. Đó là nền tảng để mức tăng trưởng hiện nay có tính bền vững hơn những đợt phục hồi theo chu kỳ.

Khu vực thương mại, dịch vụ còn bứt tốc nhanh hơn. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng quý III tăng 27,27% so với cùng kỳ. Lũy kế 9 tháng tăng 25,27% và đạt 73,99% kế hoạch năm. Sức mua tăng ở các nhóm hàng thiết yếu, lương thực, thực phẩm, đồ dùng gia đình. Các dịch vụ lưu trú, ăn uống, du lịch, vận tải cũng phục hồi rõ nét, phản ánh sức hút của Phú Quốc và các đô thị du lịch tâm linh, biên giới của tỉnh.

Ở lĩnh vực xuất khẩu, kim ngạch 9 tháng ước đạt 1.837,3 triệu USD, tăng 7,42% so với cùng kỳ năm trước. Nhập khẩu ước đạt 872,5 triệu USD, tăng tới 57,09%, dù riêng quý III giảm 12,4%. Tuy nhiên, kết quả xuất khẩu mới đạt 68,74% kế hoạch năm. Để cán đích 2.673 triệu USD, quý IV cần khoảng 836 triệu USD. Con số này cao hơn gần 27% so với mức 658 triệu USD của quý III. 

Tháo "nút thắt" mặt bằng, chuẩn bị đà cho chu kỳ mới

Nếu số liệu tăng trưởng phản ánh “sức khỏe” hiện tại, thì các quyết sách ban hành trong 9 tháng qua cho thấy, An Giang đang chuẩn bị cho một chặng đường dài hơn. Trọng tâm là Đề án tái cơ cấu ngành công nghiệp giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2035, ban hành kèm Quyết định số 1514/QĐ-UBND ngày 28/4/2026. Ngày 10/8/2026, UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 443/KH-UBND để triển khai đề án. Kế hoạch định hướng rõ từng nhóm ngành trọng điểm và phân công trách nhiệm cụ thể cho từng sở, ngành, địa phương. Các đơn vị phải báo cáo kết quả định kỳ trước ngày 1/12 hằng năm, qua đó tránh tình trạng đề án nằm trên giấy.

Nút thắt lớn nhất của công nghiệp An Giang lâu nay là quỹ đất sạch và hạ tầng cụm công nghiệp. Theo phương án phát triển trong quy hoạch tỉnh điều chỉnh, An Giang quy hoạch 44 cụm công nghiệp với tổng diện tích hơn 2.257 ha. Bên cạnh hai cụm Mỹ Phú và Hòa An mới thành lập, nhà đầu tư đã đăng ký thêm ba cụm: Hà Giang (phường Tô Châu), Long Thạnh (xã Long Thạnh) và An Nông (phường Tịnh Biên). Để “trải thảm” cho nhà đầu tư, Sở Công Thương đã tham mưu HĐND tỉnh ban hành Nghị quyết số 12/2026/NQ-HĐND ngày 29/6/2026, quy định chính sách hỗ trợ đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật cụm công nghiệp, dự kiến triển khai trong tháng 10. Song song, dự án giao thông kết nối các cụm công nghiệp với tổng kinh phí hơn 576 tỷ đồng từ vốn đầu tư công trung hạn đã hoàn thành thẩm định.

Hiệu quả bước đầu đã hiện hữu. Theo đó, trong 9 tháng, các cơ quan có thẩm quyền của tỉnh đã cấp chủ trương đầu tư cho hơn 14 dự án công nghiệp. Các dự án tập trung vào chế biến nông, thủy sản, thực phẩm, giày da, may mặc, vật liệu xây dựng và năng lượng. Thông tin của 19 cụm công nghiệp đã được tổng hợp để phục vụ xúc tiến đầu tư tại TP. Đồng Nai và TP. Hồ Chí Minh. Đây là hai trung tâm có dòng vốn công nghiệp dồi dào nhưng quỹ đất ngày càng khan hiếm. Tỉnh cũng đang xây dựng nghị quyết hỗ trợ dự án thứ cấp vào khu, cụm công nghiệp, dự kiến trình HĐND tại kỳ họp cuối năm.

Ở lĩnh vực năng lượng, áp lực thời gian đang rất rõ. Ngành điện chuẩn bị đầu tư 5 dự án ngầm hóa, di dời và cấp điện phục vụ APEC 2027, với tổng mức đầu tư khoảng 1.238 tỷ đồng. Sở Công Thương đã tham mưu UBND tỉnh kiến nghị Chính phủ tháo gỡ vướng mắc về vốn. Sở cũng thường xuyên theo dõi tiến độ giải phóng mặt bằng các công trình điện 110kV-220kV tại Phú Quốc. Ở lĩnh vực thương mại, Sở Công Thương đã cùng Central Retail khảo sát hạ tầng siêu thị, trung tâm thương mại tại Phú Quốc, Hà Tiên, Giồng Riềng, Rạch Giá. Riêng vị trí dự kiến đầu tư siêu thị tại xã An Phú đang được tỉnh xin ý kiến Bộ Quốc phòng.

Dù vậy, chặng nước rút cuối năm không dễ dàng. Giá nguyên liệu đầu vào như clinker, tro bay, xỉ, bao bì và thủy sản nguyên liệu có thời điểm khan hiếm, tăng giá. Chi phí logistics, lãi vay, tỷ giá tiếp tục bào mòn biên lợi nhuận. Trong quý III, thị trường xăng dầu cũng có thời điểm thiếu cục bộ do thương nhân phân phối chậm giao hàng. Sở Công Thương xác định quý IV cần bám sát doanh nghiệp trọng điểm và hỗ trợ tiếp cận chính sách thuế, vốn vay. Với từng ngành hàng xuất khẩu, tỉnh có giải pháp riêng: liên kết vùng nguyên liệu cho gạo, chống khai thác IUU cho thủy sản, bổ sung lao động cho may mặc, giày da. Đó là những điều kiện then chốt để An Giang giữ vững đà tăng trưởng và về đích kế hoạch năm 2026.

Tại Hội nghị công bố Quy hoạch và Xúc tiến đầu tư năm 2026, An Giang trao chủ trương đầu tư cho 19 dự án, tổng vốn 66,9 nghìn tỷ đồng. Năm nay, tỉnh dự kiến khởi công hàng loạt dự án năng lượng như Nhà máy điện sinh khối An Giang 1 (50 MW), các dự án điện mặt trời tại Giang Thành, An Cư. Mục tiêu giá trị sản xuất công nghiệp năm 2026 vượt 134.382 tỷ đồng.

Nguồn: https://congthuong.vn/mo-duong-cho-cum-cong-nghiep-an-giang-giu-da-tang-truong-gan-14-475620.html