Tại Công ty Thủy điện Sông Bung, đơn vị thành viên của Tổng công ty Phát điện 2 (EVNGENCO 2), nơi quản lý, vận hành các công trình thủy điện với tổng công suất 256 MW, yêu cầu ấy gắn trực tiếp với nhiệm vụ bảo đảm vận hành an toàn, ổn định, hiệu quả các nhà máy, góp phần thực hiện nhiệm vụ cung ứng điện và các mục tiêu sản xuất kinh doanh được giao.
Đặc thù của ngành điện không cho phép sự chủ quan. Mỗi quy trình kỹ thuật đều gắn với yêu cầu an toàn. Mỗi quyết định vận hành đều liên quan đến thiết bị, con người và hệ thống. Mỗi sai sót nếu không được nhận diện và xử lý kịp thời đều có thể tạo ra những hệ quả lớn hơn. Vì vậy, đổi mới ở đây không thể là sự đổi mới theo phong trào. Đó phải là đổi mới có nguyên tắc, có kiểm soát và hướng đến một mục tiêu cuối cùng: làm cho công việc an toàn hơn, chính xác hơn, hiệu quả hơn và trách nhiệm hơn.
Khi sự nêu gương được thể hiện trong từng công việc
Đổi mới không có nghĩa là bỏ qua quy trình. Đổi mới càng không có nghĩa là tùy tiện thay đổi những yêu cầu đã được xác lập bằng tiêu chuẩn, quy định kỹ thuật và quy trình vận hành. Ngược lại, đổi mới có giá trị phải được đặt trên nền tảng của kỷ luật và tuân thủ. Làm đúng là trách nhiệm tối thiểu. Làm tốt hơn trong khuôn khổ quy định mới là yêu cầu của đổi mới. Hai điều ấy không loại trừ nhau.
Giá trị cốt lõi nằm ở việc mỗi cán bộ chủ động tổ chức công việc khoa học, chặt chẽ và minh bạch hơn, đồng thời luôn đề cao trách nhiệm trong từng khâu thực hiện. Mỗi nhận xét phải có căn cứ, mỗi vấn đề cần được kiểm tra, đối chiếu rõ ràng và mỗi kết luận phải gắn với trách nhiệm của người thực hiện, người kiểm tra và người có thẩm quyền. Đó không chỉ là yêu cầu trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn mà còn là biểu hiện của văn hóa trách nhiệm trong tổ chức. Khi cán bộ, đảng viên chủ động đổi mới cách làm, nâng cao chất lượng công việc, sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm và chịu trách nhiệm về những đề xuất của mình, sự đổi mới ấy không dừng lại ở hiệu quả nghiệp vụ mà còn trở thành hành động nêu gương thiết thực, góp phần lan tỏa tinh thần tận tụy, trách nhiệm và ý thức phục vụ tập thể. Nó trở thành một hành động nêu gương.
Ở nhà máy, đổi mới được đo bằng sự an toàn và độ tin cậy. Nếu ở khối nghiệp vụ, đổi mới có thể bắt đầu từ việc tổ chức lại hồ sơ và dữ liệu, thì ở khối trực tiếp sản xuất, đổi mới gắn chặt với yêu cầu bảo đảm an toàn, độ tin cậy và tính sẵn sàng của thiết bị. Đối với nhà máy thủy điện, thiết bị không chỉ là tài sản sản xuất mà còn là yếu tố quyết định trực tiếp đến khả năng vận hành và phát điện. Bởi vậy, yêu cầu quản lý thiết bị ngày nay không chỉ dừng ở việc xử lý khi sự cố xảy ra. Xu hướng quản trị hiện đại hướng tới việc theo dõi tình trạng thiết bị, phân tích dữ liệu vận hành, nhận diện những dấu hiệu bất thường và chủ động đưa ra phương án kiểm tra, bảo dưỡng phù hợp.
Công nghệ có thể hỗ trợ quá trình này. Dữ liệu có thể giúp cán bộ kỹ thuật nhìn thấy xu hướng mà bằng phương pháp thủ công khó nhận ra. Các hệ thống giám sát có thể cung cấp thông tin nhanh hơn. Các công cụ phân tích có thể hỗ trợ con người đánh giá nhiều dữ liệu hơn trong thời gian ngắn hơn. Nhưng đằng sau tất cả những công nghệ ấy vẫn là con người.
Người vận hành phải hiểu thiết bị. Người kỹ thuật phải hiểu dữ liệu. Người quản lý phải hiểu rủi ro. Và tổ chức phải xác định rõ trách nhiệm của từng vị trí. Bởi một thiết bị có thể được trang bị công nghệ hiện đại nhưng nếu người sử dụng không đủ năng lực làm chủ thì công nghệ vẫn chưa thể tạo ra giá trị. Đó cũng là bài học quan trọng đối với quá trình chuyển đổi số: không phải cứ có thêm công nghệ là có thêm năng lực; năng lực chỉ được hình thành khi con người thực sự làm chủ công nghệ và biến nó thành hiệu quả trong công việc.
Chi bộ phải là nơi khơi dậy tinh thần đổi mới
Từ những câu chuyện trong công việc có thể thấy, đổi mới không chỉ là nhiệm vụ của một cá nhân. Nếu chỉ một vài người chủ động thay đổi, sự chuyển biến sẽ khó tạo thành sức mạnh chung.
Chi bộ không chỉ lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị thông qua nghị quyết, mà còn phải tạo được môi trường để cán bộ, đảng viên phát huy trách nhiệm, trí tuệ và tinh thần sáng tạo.
Trong môi trường sản xuất đặc thù như Công ty Thủy điện Sông Bung, điều đó càng có ý nghĩa. Mỗi bộ phận có một chức năng khác nhau. Khối trực tiếp sản xuất quan tâm trước hết đến an toàn, thiết bị và vận hành. Khối nghiệp vụ quan tâm đến hồ sơ, quy trình, quản trị và tham mưu. Nhưng tất cả đều gặp nhau ở một yêu cầu: hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị và nhiệm vụ sản xuất kinh doanh của đơn vị. Tổ chức Đảng chính là cầu nối để biến yêu cầu chung thành trách nhiệm cụ thể của từng cán bộ, đảng viên. Đảng viên ở phân xưởng không đứng ngoài nhiệm vụ đổi mới. Đảng viên ở các phòng nghiệp vụ cũng không đứng ngoài yêu cầu nâng cao hiệu quả công việc. Mỗi người ở một vị trí, một nhiệm vụ khác nhau, nhưng cùng chung một yêu cầu về tinh thần trách nhiệm và tính tiên phong. Đó cũng là cách để xây dựng tổ chức Đảng gắn với nhiệm vụ chính trị, tránh tình trạng công tác Đảng và nhiệm vụ chuyên môn tồn tại như hai dòng công việc tách biệt.
Nêu gương không phải là nói trước, mà là làm trước. Trong nhiều trường hợp, nói về nêu gương rất dễ. Nhưng thực hiện nêu gương lại bắt đầu từ những việc không hề lớn. Đó là người đảng viên không ngại nhận phần việc khó. Là người sẵn sàng học một công cụ mới khi công việc yêu cầu. Là người không che giấu một bất cập mà chủ động đề xuất cách khắc phục. Là người dám nói “cách làm này chưa hiệu quả” khi có căn cứ. Là người đề xuất sáng kiến nhưng cũng chấp nhận để sáng kiến của mình được kiểm chứng.
Từ một người tiên phong đến một tập thể biết đổi mới
Một ý tưởng tốt có thể bắt đầu từ một cá nhân. Nhưng một cách làm tốt chỉ có thể trở thành giá trị bền vững khi được chia sẻ và nhân rộng. Đây là điểm mà tổ chức Đảng cần tiếp tục phát huy vai trò tập hợp, định hướng và tạo đồng thuận. Đổi mới không nên trở thành cuộc đua giữa các cá nhân.
Một sáng kiến giúp giảm thời gian xử lý hồ sơ nhưng không làm giảm chất lượng kiểm soát là có giá trị. Một phương pháp giúp phát hiện sớm nguy cơ đối với thiết bị là có giá trị. Một cách làm giúp đồng nghiệp dễ tiếp cận, dễ thực hiện hơn là có giá trị. Một công cụ được ứng dụng nhưng làm cho trách nhiệm trở nên mơ hồ thì cần phải xem lại. Vì vậy, tiêu chí đánh giá đổi mới không nên là “có công nghệ mới hay không”, mà phải là: công việc có tốt hơn không, rủi ro có giảm không, hiệu quả có tăng không và trách nhiệm có rõ hơn không? Đó là cách tiếp cận thực chất. Và cũng là cách để đổi mới trở thành một bộ phận của văn hóa doanh nghiệp, chứ không phải một phong trào nhất thời.
Khi tinh thần tiên phong trở thành sức mạnh nội sinh. Có lẽ giá trị lớn nhất của đổi mới không nằm ở một phần mềm, một thiết bị hay một sáng kiến cụ thể. Giá trị lớn hơn nằm ở việc nó làm thay đổi cách con người nhìn nhận công việc. Từ “làm cho đúng” tiến đến “làm cho tốt”. Từ “chờ vấn đề xảy ra” tiến đến “chủ động nhận diện nguy cơ”. Từ “mỗi người tự làm phần việc của mình” tiến đến “chia sẻ để cùng làm tốt hơn”. Từ “có công nghệ là đủ” tiến đến “con người phải làm chủ công nghệ”. Và từ “đảng viên hoàn thành nhiệm vụ” tiến đến yêu cầu cao hơn: đảng viên phải là người góp phần tạo ra sự chuyển biến tích cực trong nhiệm vụ được giao. Đó chính là chiều sâu của tinh thần tiên phong.
Trong công tác xây dựng Đảng, không có sự nêu gương nào xa rời thực tiễn. Sự nêu gương được bắt đầu từ thái độ với công việc, từ ý thức chấp hành kỷ luật, từ tinh thần dám chịu trách nhiệm, từ việc chủ động học hỏi và từ khả năng biến chủ trương thành hành động cụ thể. Ở một nhà máy điện, đó có thể là việc làm chủ thiết bị và công nghệ để nâng cao độ tin cậy vận hành. Ở một phòng nghiệp vụ, đó có thể là việc cải tiến quy trình, chuẩn hóa hồ sơ và tăng khả năng kiểm soát.
Ở cấp chi bộ, đó có thể là việc đưa yêu cầu đổi mới vào lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị, tạo điều kiện để đảng viên phát huy vai trò tiên phong và khuyến khích những cách làm hiệu quả được nhân rộng. Những việc ấy khác nhau về hình thức, nhưng cùng hướng tới một mục tiêu: làm cho tổ chức hoạt động hiệu quả hơn, kỷ luật hơn, minh bạch hơn và thích ứng tốt hơn với yêu cầu mới.
Từ những việc hằng ngày, tinh thần tiên phong của người đảng viên sẽ góp phần đưa chủ trương của Đảng vào cuộc sống bằng những kết quả cụ thể, thiết thực và bền vững.



